Linux dünyasında tescilli (proprietary) sürücülere bağımlılığı azaltma yolunda dev bir adım daha atıldı. Mesa 26.2-devel depolarına entegre edilen yeni kodlar sayesinde, tamamen açık kaynaklı NVIDIA "NVK" Vulkan sürücüsü, Linux ve Steam Play (Proton) üzerinde çalışan modern oyunlarda NVIDIA DLSS (Deep Learning Super Sampling) teknolojisini desteklemeye başladı.
Bu gelişme, açık kaynaklı sürücülerin tescilli sürücüler karşısındaki en büyük eksiklerinden birini daha kapatıyor.
➡️ Geliştirici Topluluğunun Büyük Başarısı
Bu desteğin arkasında topluluğun harika bir kolektif çalışması yer alıyor. Süreç aslında geçtiğimiz yıl Autumn Ashton tarafından açılan bir çekme isteği (pull request) ile başlamıştı. Ashton, NVIDIA GPU'larda DLSS desteği için kritik öneme sahip olan VK_NVX_binary_import Vulkan uzantısını sürücüye uygulamak için ilk adımı atmıştı.
Ancak Ashton'ın son aylarda Mesa geliştirmesinde aktif olamaması nedeniyle, projeyi Thomas Andersen devraldı. Andersen, iki ay önce yeni bir çekme isteği açarak zaman içinde oluşan birleştirme (merge) çakışmalarını giderdi, gerekli düzeltmeleri yaptı ve kodun ana depoya dahil edilmesini sağladı.
➡️ Teknik Olarak DLSS Açık Kaynakta Nasıl Çalışıyor?
DLSS teknolojisi yapısı gereği kapalı kaynaklı CUDA ikili dosyalarına (binary) ihtiyaç duyar. İşte bu noktada devreye giren VK_NVX_binary_import uzantısı, uygulamaların NVIDIA CuBIN (CUDA Binary) dosyalarını içe aktarmasına ve çalıştırmasına olanak tanıyor.
Kısacası: NVK sürücüsü, bu uzantı sayesinde oyunların beraberinde getirdiği DLSS ikili dosyalarını yükleyebiliyor ve doğrudan NVIDIA GPU üzerinde çalıştırabiliyor.
➡️ Mevcut Sınırlamalar ve "NVK_EXPERIMENTAL" Şartı
Kodlar Mesa ana deposuna dahil edilmiş olsa da, özellik henüz tamamen kusursuz değil. Bazı bilinen hatalar ve optimizasyon ihtiyaçları nedeniyle DLSS desteği şu an için deneysel olarak sunuluyor. Özelliği test etmek isteyen kullanıcıların oyunu başlatırken şu ortam değişkenini (environment variable) kullanması gerekiyor:
- NVK_EXPERIMENTAL=dlss
➡️ Gelecekte Bizi Ne Bekliyor? (PTX - NIR Çevirisi)
DLSS, CUDA ikili kodlarına dayandığından, çalışabilmesi için GPU ile tam uyumlu bayt kodunun mevcut olması gerekiyor. NVIDIA'nın tescilli sürücüsü, PTX (Parallel Thread Execution) kodundan bayt koduna giden yerleşik bir yolu destekliyor. Ancak NVK tarafında bu durum biraz daha karmaşık. Açık kaynak sürücünün bunu tescilli sürücü kadar esnek yapabilmesi için gelecekte NVIDIA PTX kodunu Mesa'nın NIR (Intermediate Representation) gösterimine çevirebilme yeteneğine kavuşması gerekecek.
➡️ Sonuç: Tescilli Sürücülere Veda Yakın mı?
Autumn Ashton ve Thomas Andersen'in bu harika ortak çalışması, resmi olarak önümüzdeki Ağustos ayında yayınlanacak olan Mesa 26.2 kararlı güncellemesinde tüm kullanıcılarla buluşacak.
Her ne kadar şimdilik deneysel olsa ve manuel etkinleştirme gerektirse de, NVK sürücüsünün katettiği bu mesafe büyüleyici. Yakın gelecekte, tescilli NVIDIA sürücülerini tamamen sistemimizden kaldırıp, sadece açık kaynaklı sürücülerle yüksek performanslı oyun deneyimi yaşayabileceğimiz günler çok da uzak görünmüyor.